Düğünde Takılan Altınlar Kime Aittir?

Evlilik hazırlığı yapan veya boşanma sürecine giren eşlerin en çok merak ettiği konuların başında, düğünde takılan altınların, bileziklerin, çeyrek veya tam altınların ve nakit paraların hukuken kime ait olduğu gelir. Uzun yıllar boyunca mahkemelerde düğünde hangi eşe ne takılırsa takılsın tamamının kadına ait olduğu yönünde bir uygulama benimsenmişken, Yargıtay bu yaklaşımını değiştirerek takının kime takıldığına, niteliğine ve takı sandığına (ortak keseye) atılıp atılmadığına göre değişen bir paylaşım esası getirmiştir. Bu yazıda; düğünde takılan altınların mevzuattaki yerini, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ile Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin içtihatlarını ve mahkemelerin somut olaylarda nasıl karar verdiğini inceliyoruz.

Yargıtay içtihadına göre düğünde takılan altınların paylaşımında öncelikle eşler arasındaki anlaşmaya, anlaşma yoksa ispatlanan yerel örf ve âdet kuralına bakılır; bunların hiçbiri yoksa bilezik, kolye, küpe ve kadın takı seti gibi kadına özgü ziynet eşyaları kime takılırsa takılsın kadına ait sayılırken, kadına özgü olmayan çeyrek, yarım, tam, gram altın ve nakit paralar ise geline takılmışsa geline, damada takılmışsa damada ait olur; doğrudan takı sandığına veya torbasına atılan cinsiyetsiz altın ve paralar ise eşler arasında yarı yarıya ortak kabul edilir.

Mevzuatta Düğün Takılarının Yeri ve Kişisel Mal Niteliği (TMK m. 1, m. 220 ve m. 226)

Türk hukukunda doğrudan "düğünde takılan altınlar şu eşe aittir" şeklinde özel bir kanun maddesi bulunmamaktadır. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 1. maddesi uyarınca, kanunda uygulanabilir açık bir hüküm bulunmayan konularda hâkim, örf ve âdet hukukuna göre ve bilimsel görüşler ile yargı kararlarından yararlanarak uyuşmazlığı çözer.

TMK Madde 1:

Kanun, sözüyle ve özüyle değindiği bütün konularda uygulanır.

Kanunda uygulanabilir bir hüküm yoksa, hâkim, örf ve âdet hukukuna göre, bu da yoksa kendisi kanun koyucu olsaydı nasıl bir kural koyacak idiyse ona göre karar verir.

Hâkim, karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanır.

Düğün veya nişan merasimi sırasında aileler, akrabalar ve davetliler tarafından gelin ve damada takılan altınlar ile verilen paralar, hukuki niteliği bakımından evlilik münasebetiyle yapılan birer bağış (karşılıksız kazandırma) ve kişisel kullanım eşyasıdır. TMK m. 220 uyarınca eşlerden birinin yalnız kişisel kullanımına yarayan eşyalar ile evlilik sırasında karşılıksız kazanma (hediye veya bağış) yoluyla elde edilen malvarlığı değerleri kanun gereğince o eşin kişisel malıdır.

TMK Madde 220:

Aşağıda sayılanlar, kanun gereğince kişisel maldır:

1. Eşlerden birinin yalnız kişisel kullanımına yarayan eşya,

2. Mal rejiminin başlangıcında eşlerden birine ait bulunan veya bir eşin sonradan miras yoluyla ya da herhangi bir şekilde karşılıksız kazanma yoluyla elde ettiği malvarlığı değerleri,

3. Manevî tazminat alacakları,

4. Kişisel mallar yerine geçen değerler.

Düğünde takılan altınların kişisel mal sayılmasının en önemli sonucu, bu değerlerin boşanma halinde eşler arasında yarı yarıya paylaşılan edinilmiş mallara (evlilik içinde çalışılarak alınan mallara) dahil olmamasıdır. TMK m. 226/1 hükmü uyarınca her eş, diğer eşin elinde bulunan kişisel mallarını aynen veya bedeliyle geri alma hakkına sahiptir.

TMK Madde 226/1:

Her eş, diğer eşte bulunan mallarını geri alır.

Burada düğünde hediye olarak takılan altınlar ile evlilik devam ederken eşlerin kendi gelirleriyle biriktirerek aldıkları altınları birbirinden ayırmak gerekir. Düğünde takılan altınlar bağış niteliğinde olduğu için kişisel maldır; buna karşılık evlilik birliği içinde maaş veya diğer gelirlerden tasarruf edilerek yatırım amacıyla alınan altınlar edinilmiş mal sayılır. Nitekim Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 2026 tarihli bir kararında; eşin talep ettiği altınlardan hangilerinin düğünde kendisine takılan ziynetler, hangilerinin ise evlilik birliği içinde biriktirilerek alınan altınlar olduğunun mahkemece netleştirilmesi gerektiğini, evlilik içinde birikimle alınan altınların edinilmiş mal niteliğinde olduğunu vurgulamıştır.

Yargıtay İçtihadındaki Değişim ve Mahkemelerin İzlediği Sıra

Yargıtay uzunca bir süre, aksine bir anlaşma veya yerel örf ve âdet kuralı kanıtlanmadıkça düğünde kim tarafından ve hangi eşe ne takılırsa takılsın (damada takılan çeyrek altınlar ve nakit paralar dahil) tamamının kadına bağışlanmış sayılacağını kabul etmekteydi. Ancak Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 2024 yılında verdiği ilkesel kararıyla bu görüşünü değiştirmiştir. Yüksek Mahkeme; toplumun gelenek ve göreneklerinin zamanla değiştiğini, düğünlerde kadına özgü takıların yanı sıra yeni bir yuva kuran eşlere maddi destek sağlamak amacıyla ekonomik değeri olan başka şeylerin de takıldığını belirterek kademeli yeni bir paylaşım kuralı benimsemiştir.

Uygulamada bazı mahkemeler, önceki yıllarda açılmış davalarda bu yeni içtihadın uygulanmasının taraflar için beklenmedik bir sonuç ("sürpriz karar") doğurup doğurmayacağını tartışmıştır. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 2025 tarihli bir kararında; düğün takılarının aidiyetine ilişkin bu yeni ilkesel görüşün toplumsal ve ekonomik gelişmeler doğrultusunda gerekçelendirilerek istikrarlı biçimde uygulandığını, içtihat değişikliğinin sürpriz karar yasağına aykırılık oluşturmadığını ve görülmekte olan davalarda da derhal uygulanması gerektiğini açıkça hükme bağlamıştır.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 2026 tarihli bir kararında da bu ilkesel yaklaşımı tekrarlamış olup aile mahkemeleri düğünde takılan altınların kime ait olduğunu belirlerken sırasıyla eşler arasındaki anlaşmaya, yerel örf ve âdete, takının hangi eşe takıldığına ve cinsiyete özgü olup olmadığına, son olarak da takı sandığına (ortak keseye) konulup konulmadığına bakmaktadır.

Eşler Arasında Paylaşım Anlaşması Varsa

Mahkemelerin baktığı ilk husus, taraflar arasında nişan veya düğünde takılan altınların nasıl paylaşılacağına dair bir anlaşma bulunup bulunmadığıdır. Eşler düğün öncesinde, düğün sırasında veya sonrasında takıların paylaşımı konusunda açık ya da davranışlarıyla ortaya konulan örtülü bir anlaşma yapmışlarsa, paylaşım öncelikle bu anlaşmaya göre gerçekleştirilir.

Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 2021 tarihli bir kararında; düğün sırasında gelinin yakınları tarafından takılan altınların gelinin annesine, damadın yakınları tarafından takılan altınların ise damadın annesine verileceği ve kadına özgü olanlar dışındaki takıların kime takıldıysa ona ait olacağı yönünde taraflar arasında anlaşma yapıldığının ve düğünde de bu anlaşmanın bizzat uygulandığının tanık beyanları ile kamera kayıtlarından kanıtlandığı olayda, genel kural yerine tarafların anlaşmasına öncelik tanınması gerektiğini onamıştır.

Benzer şekilde Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 2021 tarihli bir diğer kararında; tarafların duruşmadaki beyanlarından nişan töreninde gelen altın ve paraların eşler arasında yarı yarıya paylaşılacağı konusunda anlaştıklarının sabit olduğu ve erkeğin yalnızca kendi payına düşen altınları kuyumcuda bozdurup düğün borçlarına harcadığının gider pusulası ve tanık beyanlarıyla kanıtlandığı durumda, kadının bu altınlara yönelik talebinin reddedilmesini hukuka uygun bulmuştur.

Yerel Örf ve Âdet Kuralı Varsa

Eşler arasında takıların paylaşımına ilişkin kanıtlanmış bir anlaşma yoksa, ikinci sırada düğünün yapıldığı yörede geçerli bir yerel örf ve âdet kuralı bulunup bulunmadığına bakılır. Ancak bir yörede "damada veya erkek tarafına takılan tüm takılar erkeğe aittir" ya da "takıların tamamı kadına aittir" şeklinde yerel bir âdetin bulunduğunu ileri süren eş, TMK m. 6 ve m. 222/1 uyarınca bu yerel âdetin varlığını somut delillerle ve tanık beyanlarıyla ispatlamak zorundadır.

TMK Madde 222/1:

Belirli bir malın eşlerden birine ait olduğunu iddia eden kimse, iddiasını ispat etmekle yükümlüdür.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 2025 tarihli bir kararında; erkek eşin hem "mehir dışındaki takıların ortak olacağı konusunda anlaştık" hem de "bizim örf ve âdetimize göre erkek tarafınca takılanlar erkekte kalır" iddiasında bulunduğu dosyada, dinlenen tanıkların kadının böyle bir anlaşmayı kabul ettiğine dair beyanda bulunmadıklarını ve yerel örf ve âdet iddiasının da kanıtlanamadığını tespit etmiş; anlaşma ve örf kanıtlanamadığından üçüncü aşamaya geçilerek geline ve damada takılan ziynetlerin ayrı ayrı belirlenmesine karar vermiştir.

Geline ve Damada Takılan Altınların Ayrımı ("Kime Takıldıysa Ona Aittir" ve "Cinsiyete Özgülük")

Taraflar arasında bir anlaşma bulunmadığı ve özel bir yerel örf ve âdetin varlığı da ispatlanamadığı takdirde, Yargıtayın kabul ettiği ana kural devreye girer: Düğünde erkeğe ve kadına takılan veya verilen ekonomik değer taşıyan her şey, kural olarak kime takıldıysa ona aittir.

Ancak bu kuralın çok önemli bir istisnası vardır: Takılan eşyalar arasında karşı cinse özgü (kadına ya da erkeğe özgü) bir takı varsa, o takı hangi eşin üzerine takılmış olursa olsun özgü olduğu cinse verilmiş sayılır. Dolayısıyla bilezik, burma bilezik, altın kelepçe, kolye, gerdanlık, küpe, kadın takı seti, kadın yüzüğü ve broş gibi niteliği gereği kadının kullanımına özgü ziynet eşyaları, düğün esnasında damadın kurdelesine iğnelenmiş veya damada teslim edilmiş olsa dahi kadının kişisel malı kabul edilir. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu da 2020 tarihli kararında; kadına özgü ziynet eşyası niteliğindeki bileziklerin, eşler arasında aksine bir anlaşma veya yerel bir âdet bulunmadıkça kim tarafından ve hangi eşe takılmış olursa olsun kadın eşe bağışlanmış sayılacağını ve onun kişisel malı niteliğini kazanacağını hükme bağlamıştır.

Buna karşılık çeyrek altın, yarım altın, tam (cumhuriyet/ata) altın, gremse altın, Reşat altını, gram/külçe altın ile Türk Lirası ve döviz cinsinden nakit paralar belirli bir cinsin kişisel kullanımına özgü süs eşyası olmayıp her iki cinse de özgü (cinsiyetsiz) ekonomik değerlerdir. Bu nedenle düğün kamera kayıtları ve fotoğraflar incelendiğinde; gelinin üzerine veya kurdelesine takıldığı belirlenen çeyrek, yarım, tam altınlar ve nakit paralar geline (kadına); damadın üzerine veya kurdelesine takıldığı belirlenen çeyrek, yarım, tam altınlar, nakit paralar ve erkek kol saati gibi erkeğe özgü eşyalar ise damada (erkeğe) ait sayılır. Bir takının kadına mı yoksa her iki cinse mi özgü olduğu konusunda taraflar arasında uyuşmazlık çıkarsa, mahkemece kuyumcu bilirkişiden rapor alınarak takının niteliği belirlenir.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 2026 tarihli bir kararında bu ayrımı çok net bir somut örnekle uygulamıştır: İlk derece mahkemesince düğünde takılan 4 adet bilezik, 3 adet gremse altın, 1 adet altın kolye-zincir ve 16 adet çeyrek altının tamamının kadına iadesine karar verilmiş; ancak Yargıtay, bilirkişi raporunda 16 çeyrek altından 10 adedinin geline, 6 adedinin ise doğrudan damada takıldığının tespit edildiğine dikkat çekerek, kadına özgü ziynet eşyası sayılmayan ve doğrudan erkeğe takılan 6 adet çeyrek altının erkeğe ait kabul edilmesi gerektiğine hükmetmiştir.

Takı Sandığına veya Torbasına (Ortak Keseye) Konulan Altınlar

Günümüzde pek çok düğünde davetliler, gelin ve damadın kıyafetine kurdeleyle takı iğnelemek yerine takılarını ve zarflarını doğrudan takı sandığına, takı kutusuna veya takı torbasına (ortak keseye) atmaktadır. Kamera kayıtlarından veya fotoğraflardan kimin hangi eşe taktığı ayırt edilemeyen ve doğrudan ortak sandığa/torbaya konulan değerler için Yargıtay ikili bir ayrım yapmaktadır:

Takı sandığının veya torbasının içinden çıkan eşya kadına özgü (örneğin kutuya bırakılan bilezik, küpe, kolye) veya erkeğe özgü bir takı ise, yine özgü olduğu cinse (kadına veya erkeğe) verilmiş sayılır. Buna karşılık takı sandığına veya torbasına atılan çeyrek altın, yarım altın, tam altın, gram altın ve nakit para gibi her iki cinse özgü değerler eşler arasında ortak (yarı yarıya paylı mülkiyette) kabul edilir ve boşanma halinde yarı yarıya (%50 – %50) paylaştırılır.

Nitekim Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 2026 tarihli bir kararında; bölge adliye mahkemesince kadına özgü ziynet eşyalarının tam değerinin hesaplanıp, buna hem erkeğe hem kadına özgü olan ortak ziynetlerin toplam değerinin yarısının (%50'sinin) eklenmesi suretiyle kadın eşin toplam ziynet alacağının belirlenmesini açık ve doğru bir hesaplama yöntemi olarak onamıştır.

Yargıtay Kararlarına Yansıyan Somut Olay Örnekleri

Düğünde takılan altınların kime ait olduğu belirlendikten sonra, uygulamada en çok uyuşmazlık çıkaran konu bu altınların düğün sonrasında bozdurularak harcanması, ev veya araç alımında kullanılması ya da güvenlik amacıyla aile büyüklerinin kasasına bırakılmasıdır. Yüksek Mahkemenin 2026 tarihli kararlarına yansıyan somut olay örnekleri, mahkemelerin bu durumlarda nasıl hareket ettiğini açıkça göstermektedir.

Düğünde Takılan Nakit Paralarla Altın veya Ev Alınması

Düğünde gelin ve damada takılan nakit paraların düğünden hemen sonra birleştirilerek altına çevrilmesi ve ardından ev veya araç alımında kullanılması sıkça karşılaşılan bir durumdur. Böyle bir olayda mahkeme, altına çevrilen nakit paraların düğünde hangi eşin üzerine takıldığını araştırır.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 2026 tarihli bir kararına konu olan somut olayda; düğünde takılan nakit paralarla 4 adet gremse altın alınmış ve bu altınlar kadına takılan diğer bilezik ve altınlarla birlikte bozdurularak erkeğe ev alınırken kullanılmıştır. Kuyumcu bilirkişi raporunda, düğün fotoğraflarına göre yalnız gelinin üzerine takılan nakit paraların o tarihte 4 adet gremse altın almaya yetmeyeceği ve damadın üzerine de nakit paralar takıldığı saptanmıştır. Yargıtay; düğünde gelin ve damada takılan nakit paraların ayrı ayrı tespit edilmesini ve yalnızca kadının üzerine takılan nakit paralarla ne kadar gremse altın alınabilecekse o miktar üzerinden kadının alacağına hükmedilmesini istemiştir.

Altınların Düğün Borcu, Ev Eşyası veya Araç Alımı İçin Bozdurulması

Evlilik birliği içinde kadına ait olan altınların düğün salonu masrafları, beyaz eşya borçları, balayı giderleri, araç alımı veya işyeri sermayesi için erkek eş tarafından alınıp bozdurulması halinde temel kural şudur: Kadın eş altınların erkek tarafından alındığını veya bozdurulduğunu kanıtladığında, erkek eş bu altınların kendisine "geri istenmemek üzere (bağış iradesiyle)" verildiğini kanıtlayamadığı sürece, kadına ait olan altınları iade etmekle yükümlüdür. Ancak yeni içtihat uyarınca, bozdurulan takılar içinde doğrudan damada takılmış olan çeyrek altın veya nakit paralar varsa, erkek kendi kişisel malı olan bu takıları iade etmek zorunda değildir.

Nitekim Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 2026 tarihli bir kararında; düğünde takılan altınların tamamının erkeğin babasının işyerindeki kasaya konulduğu, bir kısmıyla erkeğin evlilik öncesi borcunun ödendiği ve kalan kısmıyla araç alındığı iddiasıyla açılan davada, yerel mahkemenin düğün CD'sinde görülen tüm takıların (hem geline hem damada takılanların) kadına iadesine karar vermesini hatalı bulmuş; kamera kayıtları üzerinden geline ve damada takılan altınların ayrı ayrı belirlenerek yalnızca kadına ait olan kısım yönünden kabul kararı verilmesi gerektiğine hükmetmiştir.

Yine Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 2026 tarihli bir başka kararında; erkeğin duruşmada düğünde takılan bileziklerden birinin balayı masrafları için bozdurulduğunu, bir bilezik ile çeyrek altınların ise ev eşyası borçlarına verildiğini beyan etmesi ve tanık anlatımlarından da altınların ortak giderler için harcanıp kadının tasarrufuna bırakılmadığının anlaşılması üzerine, düğün fotoğrafları ve CD kayıtlarının bilirkişiye inceletilerek kadına takılan tüm ziynetlerin tespit edilip kadına ödenmesi gerektiğine karar vermiştir.

Balayına Giderken Altınların Güvenlik Amaçlı Kayınpederin Kasasına Bırakılması

Uygulamada düğünün hemen ertesi günü veya eşler balayına çıkarken, altınların evde çalınma tehlikesine karşı "evde durmasın, banka kasasına koyalım" denilerek eşin anne veya babasına teslim edilmesi ve ayrılık sonrasında "altınları eşim değil babası aldı, dava babasına açılmalıydı" savunması yapılmasıyla sıkça karşılaşılır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 2026 tarihli bir kararında bu uyuşmazlığa son noktayı koymuştur: Somut olayda yeni evli çift balayına giderken hırsızlığa karşı önlem amacıyla düğün altınları bir torba halinde erkeğin babasına banka kasasına konulmak üzere teslim edilmiş, ayrılık sonrasında ise kayınpeder "ziynetleri dert etmeyin, istediğiniz zaman veririz, kasada bende" demesine rağmen altınlar kadına geri verilmemiştir. Hukuk Genel Kurulu; altınların kayınpedere teslim edilmesinde erkek eşin de bilgisi ve müdahalesi bulunduğunu, bu nedenle altınların erkek eşin de hâkimiyet alanında sayıldığını belirterek, kadına ait ziynet eşyalarının iadesinden erkek eşin de müştereken ve müteselsilen (zincirleme olarak) sorumlu olduğuna oybirliğiyle karar vermiştir.